Kolimatory, lunety i termowizja: poradnik doboru optyki strzeleckiej
Wybór odpowiednich przyrządów celowniczych decyduje o skuteczności strzelca, niezależnie od tego, czy zajmuje się on strzelectwem sportowym, myśliwym czy rekreacją. Poniższy artykuł przedstawia zestawienie dostępnych rozwiązań, ich zastosowania oraz aktualne widełki cenowe.
Mechaniczne przyrządy celownicze
Przyrządy mechaniczne, takie jak muszka i szczerbinka lub przeziernik, stanowią standardowe wyposażenie większości jednostek broni palnej. Działają bez zasilania, co gwarantuje ich niezawodność w każdych warunkach atmosferycznych.
- Zastosowanie: nauka podstaw strzelania, konkurencje statyczne (Pistolet Sportowy, Karabin Dowolny), przyrządy zapasowe (back-up sights) w karabinkach AR-15.
- Ceny: od 100 zł za podstawowe modele stalowe do 1200 zł za profesjonalne przyrządy sportowe z mikroregulacją.
Celowniki kolimatorowe i holograficzne
Kolimatory wyświetlają punkt celowniczy (kropkę) na soczewce, co umożliwia celowanie obuoczne. Pozwala to na zachowanie pełnej świadomości sytuacyjnej i błyskawiczne przejście między celami.
- Zastosowanie: strzelectwo dynamiczne (IPSC, 3-Gun), obrona domowa, polowania zbiorowe (na krótkich dystansach).
- Rodzaje i ceny:
- Budżetowe (Vortex, Holosun): 500 – 1800 zł.
- Premium (Aimpoint, EOTech – holograficzne): 2500 – 5000 zł.
Lunety celownicze (optyczne)
Celowniki optyczne wykorzystują układ soczewek do powiększenia obrazu celu. Dzielą się na modele o stałym oraz zmiennym powiększeniu.
- Zastosowanie: strzelectwo precyzyjne, długodystansowe (Long Range), polowania z podchodu.
- Charakterystyka dystansów:
- Krótkie (25–50 m): lunety biegowe (LPVO) o powiększeniu 1–6x lub 1–8x.
- Średnie (100–300 m): uniwersalne lunety 3–9x lub 4–12x.
- Dalekie (powyżej 300 m): wyspecjalizowana optyka 6–24x lub większa, z regulacją paralaksy i wieżyczkami balistycznymi.
- Ceny: od 800 zł za proste modele myśliwskie do ponad 15 000 zł za zaawansowane szkła marek Schmidt & Bender czy Nightforce.
Celowniki noktowizyjne i termowizyjne
To najbardziej zaawansowane narzędzia pozwalające na identyfikację celu w warunkach braku oświetlenia. Noktowizja wzmacnia światło szczątkowe, natomiast termowizja obrazuje różnice temperatur.
| Typ celownika | Zasięg detekcji | Przykładowa cena |
| Noktowizyjny (cyfrowy) | 200–500 m | 2000 – 5500 zł |
| Termowizyjny (podstawowy) | do 1000 m | 3500 – 8000 zł |
| Termowizyjny (profesjonalny) | powyżej 2000 m | 10 000 – 28 000 zł |
- Zastosowanie: łowiectwo (zwalczanie ASF), działania taktyczne, obserwacja terenu w całkowitej ciemności.
Parametry doboru optyki
Podczas zakupu należy zwrócić uwagę na kilka technicznych aspektów:
- Średnica obiektywu: większa średnica (np. 50–56 mm) zapewnia lepszą transmisję światła o zmierzchu.
- Siatka celownicza: umieszczona w pierwszym planie (FFP) zmienia swój rozmiar wraz z powiększeniem, co ułatwia nanoszenie poprawek. Siatka w drugim planie (SFP) zachowuje stałą wielkość.
- Odporność na odrzut: tanie celowniki przeznaczone do wiatrówek mogą ulec uszkodzeniu na broni palnej o dużym kalibrze.
